Coidados do can senior (8+ anos)

Os últimos anos do teu can son os máis importantes: o momento en que máis te necesita. Unha boa xestión xeriátrica engade calidade de vida significativa e pode prolongar 1-3 anos unha vida feliz. Esta guía cobre todo o que necesitas saber.

Cando é senior o meu can?

Depende do tamaño:

• Razas pequenas (chihuahua, yorkie): senior aos 9-10 anos
• Razas medianas (border collie, golden): senior aos 7-8 anos
• Razas grandes (labrador, pastor alemán): senior aos 6-7 anos
• Razas xigantes (gran danés, san bernardo): senior aos 5-6 anos

Cambios físicos e comportamentais

Cambios normais coa idade:

• Cas no fociño e ao redor dos ollos
• Menos enerxía, máis sestas
• Movemento máis ríxido ao levantarse
• Audición e vista reducidas
• Reluctancia a saltar ao sofá/coche
• Cambios no ciclo do sono

Cambios que NON son normais e requiren vet:

• Perda de apetito repentina ou continuada >48h
• Perda de peso sen explicación
• Sede excesiva + ouriñar moito máis
• Vómitos repetidos
• Tose persistente ou respiración dificultosa
• Vultos novos na pel
• Cambios bruscos de comportamento

Alimentación adaptada

O metabolismo basal do can senior baixa un 20-30%. Se segues dando a mesma cantidade, engorda.

Características do penso senior:

• Proteína de alta calidade pero MODERADA (función renal)
• Menos graxa para evitar sobrepeso
• Máis fibra para a regularidade intestinal
• Suplementos articulares: glucosamina, condroitina, omega-3
• Antioxidantes: vitamina E, selenio, vitamina C
• Croquetas máis pequenas ou brandas se ten problemas dentais

Marcas recomendadas: Hill's Mature Adult, Royal Canin Mature, Acana Senior. Se ten un problema renal específico, o vet pode receitar unha dieta terapéutica.

Exercicio: menos cantidade, máis coidado

O teu can senior NON debe deixar de facer exercicio. Pero adapta:

• Paseos máis curtos pero máis frecuentes (3-4 × 20 min en lugar de 2 × 45)
• Ritmo máis lento, que el marque
• Evita días de calor extremo (risco de golpe de calor maior)
• Superficie branda mellor que cemento (parques, herba)
• NUNCA carreiras forzadas, saltos altos, correr ao lado da bicicleta
• Se coxea ou se queixa, volve á casa e vet pronto

Artrose: o problema #1

O 80% dos cans >8 anos teñen algún grao de artrose. É a causa principal de perda de calidade de vida nos cans maiores.

Signos:

• Rixidez ao levantarse (mellora tras 5-10 min de movemento)
• Reluctancia a saltar, subir escaleiras ou ao coche
• Cambio de postura ao sentarse
• Coxeira intermitente
• Cambio de carácter (roña cando o tocan en zonas doridas)

Manexo combinado:

• Vet etólogo ou traumatólogo para o diagnóstico (radiografías)
• Antiinflamatorios (Carprofeno, Meloxicam) segundo a pauta vet — NON automedicar
• Suplementos articulares: glucosamina + condroitina + omega-3
• Control do peso: cada quilo de menos = moita menos dor
• Fisioterapia canina (existe en moitas cidades, transforma a calidade de vida)
• Cama ortopédica + rampas en lugar de saltos
• Acupuntura veterinaria (si, funciona en moitos casos)

Deterioro cognitivo (demencia canina)

Síndrome de Disfunción Cognitiva (CDS), equivalente canino ao Alzheimer. Síntomas (acrónimo DISHA):

• Desorientación · queda quieto mirando paredes, pérdese na casa
• Interacción social alterada · busca menos agarimo ou máis necesidade
• Sono-vixilia alterado · dorme de día, ladra de noite
• Hábitos hixiénicos · accidentes na casa sen causa médica
• Actividade alterada · máis apático ou máis inquedo

Tratamentos:

• Selexilina (medicamento, retarda a progresión)
• Dietas específicas (Hill's b/d, Purina Bright Mind)
• Suplementos: SAMe, omega-3, antioxidantes
• Enriquecemento mental: xoguetes interactivos, paseos por sitios novos
• Manter rutinas predicibles

Saúde renal e hepática

A insuficiencia renal crónica é moi común nos cans maiores. A detección temperá é clave:

• Análise de sangue + ourina ANUAL desde os 7-8 anos
• Marcadores: urea, creatinina, SDMA (máis sensible que a creatinina)
• Se se detecta, dieta renal específica + control hídrico + medicación
• Cunha detección temperá, os cans poden vivir anos con calidade

Dentadura e saúde bucal

O 85% dos cans >5 anos teñen enfermidade periodontal. No senior empeora:

• Sarro acumulado → xenxivite → periodontite → perda de dentes
• Mal alento intenso (non é "cheiro a can", é sinal de enfermidade)
• Dor ao mastigar → menos comida → perda de peso
• As bacterias bucais chegan ao corazón, riles, fígado → problemas sistémicos

Limpeza dental veterinaria baixo anestesia xeral cada 1-2 anos. Cepillado diario con pasta dental para cans (NUNCA pasta humana, contén xilitol tóxico).

Revisións veterinarias

Nos cans senior, idealmente cada 6 meses en lugar de anual:

• Exame físico completo (palpación de vultos, articulacións, oídos, ollos)
• Pesaxe (cambios bruscos = alarma)
• Análise de sangue + ourina anual completa
• Radiografías de tórax + abdome cada 2 anos (detección de cancro temperá)
• Axuste de vacinas + antiparasitarios segundo a mobilidade
• Limpeza dental cando o vet o recomende

Acompañar o final da súa vida

Cando chegue o momento, hai decisións difíciles. Algúns principios:

• Calidade > cantidade: os días con dor crónica non son vida
• Vet de confianza é o teu aliado para entender o prognóstico
• Eutanasia humanitaria: cando non hai tratamento posible, atrasar prolonga o sufrimento, non unha vida feliz
• Eutanasia na casa: veterinarios a domicilio en moitas cidades, menos estrés para o can
• Despedida: ofrécelle a súa comida favorita, o seu sitio, a súa xente. Acompáñao
• Duelo: é real e profundo. Date permiso para chorar. Grupos de apoio en liña e nalgúns veterinarios.

En resumo: o teu can senior necesita axustes na dieta + exercicio + revisións máis frecuentes. A detección temperá de artrose, problemas renais e deterioro cognitivo é CLAVE para manter a calidade de vida. Estes anos son os máis importantes, faille que conten.